W życiu codziennym spotykamy się z różnego rodzaju zjawiskami, faktami, stosunkami i procesami, które bywają określane jako "wychowawcze". Opisując je w sposób bardziej szczegółowy, posługujemy się jeszcze innymi terminami, takimi jak "kształcenie (się)" i ."uczenie (się)". Terminy te niekiedy przeciwstawiamy sobie w pewnym sensie, np. kiedy mówimy, że szkoła powinna nie tylko uczyć, lecz także wychowywać; niemniej jednak jasne jest, iż między treścią odnośnych pojęć zachodzi pewien związek i że niekiedy nawet używamy ich zamiennie. A wielu pedagogów używa słowa "wychowanie" w ujęciu szerokim, w którym kształcenie i uczenie się uważane są za specjalne rodzaje czy też formy wychowania. Toteż i my będziemy posługiwać się tą właśnie nazwą dla objęcia całego zakresu zjawisk, faktów i stosunków, na które te wszystkie nazwy razem wskazują. Otóż nie ulega wątpliwości, iż w fenomenach wychowawczych biorą udział - bezpośredni lub pośredni - pewne zjawiska i dyspozycje psychiczne.